Là tác phẩm đầu tay của đạo diễn trẻ Phạm Thiên Ân, “Bên trong vỏ kén vàng” đã gây được tiếng vang lớn khi thắng giải Caméra d’Or (Phim điện ảnh đầu tay xuất sắc nhất) tại Liên hoan phim Cannes. Bộ phim với thời lượng 3 tiếng đã đưa người xem đi cùng nhân vật trên hành trình tìm câu trả lời về lẽ sống.
“Vỏ kén vàng” được đạo diễn Phạm Thiên Ân lý giải tượng trưng cho sự đấu tranh bên trong của mỗi con người. Bộ phim cũng là cuộc hành trình của nhân vật Thiện (Lê Phong Vũ) đi tìm câu trả lời cho những câu hỏi bên trong mình, về đức tin và về ý nghĩa thực sự của sự tồn tại.
Mở đầu phim là cảnh bên trong một quán nhậu ồn ào, với 3 người bạn ngồi uống bia và nói chuyện với nhau về những trăn trở, những băn khoăn về mục đích sống. Tiếp sau đó là hình ảnh bên trong phòng massage xông hơi, cô gái masage nhận nhầm Thiện với Tâm (anh trai của Thiện) rồi Thiện nhận được cuộc điện thoại báo tin rằng Hạnh (chị dâu anh) gặp tai nạn. Mở đầu với sự ồn ào náo nhiệt của quán nhậu, quán massage, những câu chuyện những người bạn nói chuyện với nhau về sinh con, ăn nhậu, tình dục,… tất cả đều đem lại cảm giác rất “phàm tục”.
Xuyên suốt 3 tiếng phim, “Bên trong vỏ kén vàng” đã sử dụng những cú long shot theo nhân vật Thiện trong hành trình đi tìm Tâm. Chính những cú long shot này tạo nên sự chậm rãi, đôi khi có phần nặng nề, ngột ngạt. Đó cũng giống như chính nội tâm của nhân vật Thiện lúc này vậy.
Không giống như những cảnh phim ở Sài Gòn sử dụng góc máy ngang tầm mắt và đặt nhân vật ở rất sát khung hình tạo cảm giác bí bách ngột ngạt, khi trở về với vùng quê Lâm Đồng cùng cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ, góc máy đã thay đổi khi sử dụng nhiều cảnh toàn hơn để thấy hết được cảnh sắc thiên nhiên. Đồng thời, góc máy này cũng cho thấy sự nhỏ bé của nhân vật, tạo nên một cảm giác lạc lõng, đôi khi có phần trống rỗng.
Những biến cố trong cuộc đời Thiện xảy ra liên tiếp khiến anh như rơi vào trạng thái khủng hoảng sau chấn thương. Người anh biệt tích vì đi theo nhân tình mà bỏ lại vợ con, chị dâu tai nạn đã mất giờ để lại Đạo cho Thiện nuôi, người bạn gái cũ nay khi Thiện trở về đã lựa chọn đi tu,… tất cả những biến cố đó như đẩy Thiện đến đường cùng và sự mông lung. Cuộc đời anh mịt mù như sương mù ở Lâm Đồng vậy, vô định và mất phương hướng.
Trong chuyến hành trình của Thiện, anh gặp gỡ nhiều người và từ những cuộc gặp gỡ đó anh như giác ngộ ra nhiều điều. Anh gặp cụ Lưu và nghe cụ kể về quá khứ chiến tranh của mình và chốt lại bằng câu nói: “Tôi nhận ra là chẳng có gì là quan trọng nữa”. Hay khi anh gặp lại người yêu cũ – Thảo, cuộc gặp gỡ đan xen giữa quá khứ và hiện tại, khi ngày trước Thảo và anh không cùng chung đức tin thì nay chính anh cũng dần hiểu ra những gì Thảo nói trước kia và tự đúc kết cho mình những bài học.
Ngay ở tên của những nhân vật cũng là một phép ẩn dụ của bộ phim mà đạo diễn cài cắm: Mất Hạnh, Đạo ở lại với Thiện và liệu có tìm được Tâm?
Vậy cuối cùng, bên trong vỏ kén vàng là điều gì?
Có lẽ là sự sống.
Thiện gặp được vợ mới của Tâm, bế trên tay đứa trẻ được bọc bởi chiếc chăn màu vàng, đứng giữa những vỏ kén vàng. Đứa trẻ như tượng trưng cho sự sống mới, một sinh linh mới, sức sống mới hiện ra bên trong lớp vỏ kén vàng. Mở ra một tia sáng cho cuộc đời Thiện.
Dù cuối cùng tất cả đều chỉ là một giấc mơ, nhưng tâm hồn Thiện như đã được gột rửa sạch sẽ bởi dòng suối mát lành, kết lại cuộc hành trình của Thiện và để lại cho khán giả những suy ngẫm, những câu hỏi mà mỗi người cần phải tự trả lời với chính mình:
“Chúng ta tồn tại để làm gì?”, “Chúng ta thuộc về đâu?”
Kiến
