Nghệ sĩ Shimabuku (sinh năm 1969 tại Kobe, Nhật Bản) đã dành cả sự nghiệp để khám phá mối quan hệ giữa con người, động vật và thiên nhiên qua các tác phẩm nghệ thuật độc đáo. Một trong những ý tưởng kỳ lạ nhưng đầy sáng tạo của ông là hành trình đưa một con bạch tuộc từ Akashi đến tham quan Tokyo trong dự án video Then, I Decided to Give a Tour of Tokyo to the Octopus from Akashi vào năm 2000.
Chú bạch tuộc này được đưa đến những địa điểm nổi tiếng như Tokyo Tower, trước khi đến chợ cá Tsukiji và “phản ứng mạnh mẽ” khi nhìn thấy những con bạch tuộc khác. “Bạch tuộc rất thông minh – có thể chúng đã kể lại chuyến đi của mình cho những người bạn bạch tuộc dưới biển”, Shimabuku chia sẻ.

Dự án này không chỉ tạo nên một video nghệ thuật nổi tiếng mà còn là khởi nguồn cho một loạt các tác phẩm tiếp theo của Shimabuk nhằm khám phá trí tò mò và cảm xúc của bạch tuộc qua những chuyến phiêu lưu độc đáo.
Shimabuku và bạch tuộc
Trong thế giới nghệ thuật của Shimabuku, bạch tuộc không chỉ là loài động vật biển thông thường mà còn là những đối tác sáng tạo giúp ông khám phá sâu sắc hơn về thế giới tự nhiên. Với sự tò mò không giới hạn về khả năng nhận thức và cảm xúc của chúng, Shimabuku đã phát triển những tác phẩm nghệ thuật độc đáo mà điển hình là dự án Sculpture for Octopuses: Exploring for Their Favorite Colors (2010). Ông đã tạo ra những tác phẩm điêu khắc nhỏ bằng thủy tinh và gốm với các hình dạng và màu sắc đa dạng rồi thả chúng xuống biển hoặc vào bể nước để theo dõi phản ứng và sở thích của bạch tuộc.
Những con bạch tuộc đã thể hiện sự thích thú đặc biệt với các vật thể này. Chúng dùng các xúc tu để chạm, kéo và đôi khi mang những tác phẩm điêu khắc này đi cùng mình. Điều này khiến Shimabuku tin rằng bạch tuộc không chỉ có trí thông minh cao mà còn có một loại “sở thích thẩm mỹ” nhất định. Sự tương tác của chúng với những vật thể sáng bóng và mịn màng khiến Shimabuku tin rằng bạch tuộc bị thu hút bởi các vật thể có bề mặt đặc biệt, bất chấp việc chúng là loài động vật mù màu.

Không chỉ dừng lại ở đó, Shimabuku còn tiếp tục với các dự án nghệ thuật khác để làm sáng tỏ thêm khả năng giao tiếp và phản ứng của bạch tuộc với các yếu tố tự nhiên. Những thử nghiệm như vậy tiếp tục xuất hiện trong các tác phẩm sau này của ông, chẳng hạn như Catching Octopus with Self-Made Ceramic Pots (2003), khi ông thử nghiệm phương pháp đánh bắt bạch tuộc truyền thống bằng các chậu gốm tự tạo. Dù những thử nghiệm này không phải lúc nào cũng thành công, Shimabuku vẫn duy trì niềm đam mê và sự kiên trì trong công việc sáng tạo của mình.
Nguồn cảm hứng vô tận
Với Shimabuku, bạch tuộc còn là nguồn cảm hứng bất tận trong sự nghiệp nghệ thuật của mình. Chúng không chỉ giúp ông khai thác và khám phá các khía cạnh trí tuệ của loài vật mà còn phản ánh một mối quan hệ đặc biệt giữa con người và tự nhiên. Những tác phẩm nghệ thuật của Shimabuku thể hiện một sự đồng cảm sâu sắc với động vật, cho phép người xem không chỉ nhìn vào nghệ thuật mà còn nhìn vào những suy nghĩ và cảm xúc tiềm ẩn trong các loài sinh vật.

Thông qua các dự án, Shimabuku không chỉ sáng tạo ra những tác phẩm nghệ thuật độc đáo mà còn khơi gợi những suy tư sâu sắc về sự liên kết giữa con người và các loài sinh vật khác. Những con bạch tuộc, với trí thông minh và bản năng tò mò, đã trở thành những đối tượng trung gian trong hành trình khám phá thế giới tự nhiên, từ đó mở ra cơ hội để con người tự vấn lại vị trí của mình trong môi trường sống chung.
Từ các tác phẩm Then, I Decided to Give a Tour of Tokyo to the Octopus from Akashi (2000) cho đến Sculpture for Octopuses (2010), Shimabuku đã biến bạch tuộc từ một sinh vật đại dương xa lạ thành một người bạn đồng hành đặc biệt trong hành trình nghệ thuật của mình. Chúng không chỉ khắc họa sự thông minh và cảm xúc của loài vật mà còn mở ra một không gian rộng lớn nơi mỗi sinh vật đều có thể trở thành nguồn cảm hứng vô tận. Sự kết nối giữa con người và các loài sinh vật không chỉ là sự tương tác mà còn là hành trình khám phá những chiều sâu tâm hồn, những câu chuyện chưa kể và những khả năng vô hạn trong thế giới tự nhiên.
Tham khảo từ CNN